top of page

Gạch nung và gạch không nung: Đâu là lựa chọn phù hợp cho công trình dân dụng hiện nay?

  • 13 giờ trước
  • 7 phút đọc

Trong hành trình xây dựng một ngôi nhà, có lẽ công đoạn chọn gạch xây là lúc gia chủ đối mặt với nhiều luồng ý kiến trái chiều nhất. Người lớn tuổi thường tin tưởng gạch đỏ truyền thống vì sự cứng cáp, "nồi đồng cối đá", trong khi các kiến trúc sư trẻ lại ưu tiên gạch không nung vì những lợi ích về môi trường, khả năng cách nhiệt và giảm tải trọng.

Hãy cùng Đước Việt tìm hiểu sự khác biệt cốt lõi giữa gạch nung và gạch không nung dưới góc độ kỹ thuật và thực tế thi công. Bài viết này sẽ giúp bạn xác định loại gạch nào bền, phù hợp với vị trí nào và làm sao để ngôi nhà trở thành không gian sống thoải mái nhất.



1. Bản chất của hai loại gạch: Không chỉ là đất sét hay bê tông


Hiểu rõ cấu tạo vật liệu là bước đầu tiên để kiểm soát hành vi của tường nhà trong suốt vòng đời công trình. Mỗi loại gạch có một "hệ gen" kỹ thuật riêng, quyết định khả năng chịu lực và chống chọi với thời tiết.

Gạch nung (Gạch đỏ Tuynel)


Gạch nung là loại vật liệu xây dựng có lịch sử lâu đời nhất tại Việt Nam. Nguyên liệu chính là đất sét được khai thác từ tự nhiên, qua quá trình nhào nặn, tạo hình và nung trong lò (phổ biến hiện nay là lò Tuynel) ở nhiệt độ từ 900°C đến 1000°C.

  • Cấu trúc liên kết: Nhiệt độ cao làm thay đổi cấu trúc hóa học của đất sét, tạo ra liên kết gốm bền vững. Theo tiêu chuẩn TCVN 1450:2009, gạch nung được phân loại dựa trên cường độ chịu nén (mác gạch), thường dao động từ 75 kg/cm² đến 150 kg/cm².

  • Đặc tính lý hóa: Gạch đỏ có màu sắc đặc trưng từ oxit sắt trong đất sét. Nó có khả năng chịu đựng tốt các tác động từ môi trường khắc nghiệt như mưa axit, xâm nhập mặn hoặc nắng nóng cao độ mà không bị biến dạng cấu trúc lõi. Tuy nhiên, hệ số dẫn nhiệt của gạch đỏ khá cao (khoảng 0.81 W/m.K), dẫn đến việc tích tụ nhiệt lượng và tỏa nhiệt vào ban đêm.


Gạch đất nung Tuynel phổ biến trên thị trường.
Gạch đất nung Tuynel phổ biến trên thị trường.

Gạch không nung (Bê tông khí chưng áp - AAC)


Khác với gạch đỏ, gạch AAC (Autoclaved Aerated Concrete) không trải qua quy trình nung nhiệt. Nó được tạo ra từ hỗn hợp xi măng, cát nghiền mịn, vôi, nước và bột nhôm (chất tạo khí).

  • Cấu trúc túi khí: Trong quá trình sản xuất, bột nhôm phản ứng với các thành phần kiềm tạo ra khí hydro, hình thành hàng triệu lỗ rỗng kín phân bố đều, chiếm tới 70-80% thể tích viên gạch. Sau đó, gạch được đưa vào lò chưng áp ở nhiệt độ và áp suất cao để hoàn thiện liên kết tinh thể.

  • Trọng lượng siêu nhẹ: Nhờ cấu trúc lỗ rỗng, gạch AAC có trọng lượng chỉ khoảng 600-800 kg/m³, nhẹ hơn cả nước và chỉ bằng 1/3 trọng lượng gạch đỏ thông thường. Theo tiêu chuẩn TCVN 7959:2011, gạch AAC được đánh giá rất cao về khả năng cách nhiệt (hệ số dẫn nhiệt chỉ khoảng 0.11 - 0.22 W/m.K) và khả năng chống cháy.


Gạch không nung phổ biến hiện nay. Nguồn: Sưu tầm.
Gạch không nung phổ biến hiện nay. Nguồn: Sưu tầm.

2. Gạch đỏ nung: Giá trị của sự ổn định và niềm tin truyền thống


Dù các loại vật liệu mới ra đời, gạch đỏ nung vẫn chiếm ưu thế tuyệt đối trong lòng các gia chủ Việt nhờ những giá trị thực chứng qua hàng thế kỷ.

  • Độ bền cơ học và khả năng chịu lực cực cục bộ: Không cần đến các loại tắc kê chuyên dụng phức tạp, gạch đỏ cho phép gia chủ tự do khoan cắt, treo các vật nặng như tủ bếp gỗ tự nhiên, bồn nước hay dàn nóng máy lạnh tại bất kỳ vị trí nào. Sự "đặc chắc" của viên gạch tạo cảm giác an tâm về mặt kết cấu mà gạch nhẹ khó lòng mang lại cảm giác tương tự.

  • Thích ứng tốt với khí hậu nồm ẩm: Tại Việt Nam, đặc biệt là miền Bắc, khả năng chống thấm ngược và chịu ẩm của gạch đỏ là một lợi thế lớn. Các khu vực như nhà vệ sinh, bể phốt hay tường sát đất là nơi gạch đỏ phát huy tối đa sở trường nhờ độ đặc và quy trình nung nhiệt cao, hạn chế tình trạng ẩm mốc hơn so với các dòng gạch có độ rỗng cao nếu không được xử lý kỹ.


Gạch ống Tuynel ốp tường. Nguồn: Sưu tầm.
Gạch ống Tuynel ốp tường. Nguồn: Sưu tầm.

  • Sự linh hoạt và tính sẵn có: Không đòi hỏi vữa chuyên dụng hay lưới thép gia cố phức tạp, gạch đỏ có thể xây dựng bởi bất kỳ đội thợ địa phương nào. Điều này giúp chủ nhà tiết kiệm chi phí quản lý kỹ thuật và không lo lắng về việc tìm kiếm nguồn vật tư thay thế khi cần sửa chữa nhỏ.



3. Gạch nhẹ AAC: Giải pháp công nghệ cho bài toán vận hành


Nếu gạch đỏ mạnh về phần "cứng", gạch AAC lại là lựa chọn cho một ngôi nhà thông minh, tối ưu hóa năng lượng và giảm tải cho hệ khung xương.

  • Khả năng cách nhiệt và chống nóng vượt trội: Với cấu trúc hàng triệu túi khí nhỏ, gạch AAC đóng vai trò như một lớp xốp cách nhiệt tự nhiên. Nhiệt độ bề mặt trong của tường gạch nhẹ thường thấp hơn từ 3-5 độ C so với gạch đỏ dưới cùng điều kiện nắng gắt. Điều này giúp giảm tải cho điều hòa, tiết kiệm 25-40% hóa đơn tiền điện – một ưu điểm lớn cho những ngôi nhà hướng Tây.

  • Giảm tải trọng - Tối ưu chi phí móng dầm: Trọng lượng tường AAC giảm hơn 60% so với gạch truyền thống. Đối với các công trình trên nền đất yếu hoặc nhà cao tầng, việc giảm tải trọng giúp kỹ sư tiết kiệm đáng kể chi phí sắt thép cho móng và dầm.

  • Lưu ý về kỹ thuật thi công: Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả này, gia chủ cần chấp nhận một quy trình thi công khắt khe hơn. Gạch AAC bắt buộc phải dùng vữa chuyên dụng và dán lưới chống nứt tại các điểm tiếp giáp bê tông. Đây không phải là nhược điểm, mà là yêu cầu kỹ thuật tất yếu để đảm bảo chất lượng cho một loại vật liệu hiện đại.


Nhiều công trình hiện nay vẫn còn rất thận trọng khi sử dụng vật liệu không nung bởi kỹ thuật thi công gạch này có những đòi hỏi riêng.
Nhiều công trình hiện nay vẫn còn rất thận trọng khi sử dụng vật liệu không nung bởi kỹ thuật thi công gạch này có những đòi hỏi riêng.

4. Phân tích chi phí: Nhìn vào tổng mức đầu tư thay vì đơn giá gạch


Khi so sánh gạch nung và gạch không nung, Đước Việt luôn tư vấn gia chủ nhìn vào "tổng mức đầu tư hoàn thiện" thay vì giá bán lẻ tại cửa hàng vật liệu.


Tiêu chí so sánh

Gạch đỏ truyền thống

Gạch không nung AAC

Giá vật tư đầu vào

Thấp

Cao hơn khoảng 20-30%

Nhân công xây dựng

Chậm hơn (nhiều viên nhỏ)

Nhanh hơn gấp 2-3 lần

Vật tư phụ (vữa)

Tốn vữa xây và trát (dày 15-20mm)

Tiết kiệm vữa trát (chỉ cần dày 5-8mm)

Chi phí kết cấu móng

Cao (do tường nặng)

Thấp (giảm 15-20% thép móng)

Thời gian thi công

Kéo dài

Rút ngắn đáng kể


Trước khi quyết định, hãy tự đặt ra hai câu hỏi: "Ưu tiên lớn nhất của bạn là gì?" và "Đội ngũ thợ của bạn có tay nghề như thế nào?". Nếu bạn ưu tiên sự chắc chắn truyền thống và có đội thợ quen làm việc thủ công, gạch đỏ là sự lựa chọn không bao giờ sai. Ngược lại, nếu bạn hướng tới một không gian sống hiện đại, ưu tiên sự mát mẻ và muốn đóng góp vào việc bảo vệ môi trường (giảm phát thải khí CO2 từ các lò gạch), gạch AAC sẽ là khoản đầu tư xứng đáng cho tương lai. Sự thông thái của gia chủ nằm ở việc hiểu rõ đặc tính vật liệu để đưa ra yêu cầu giám sát thi công chuẩn xác nhất cho từng loại gạch.



Kết luận


Chọn gạch nung hay gạch không nung không phải là cuộc chiến giữa cái cũ và cái mới, mà là bài toán lựa chọn vật liệu đúng vị trí và đúng công năng. Gạch nung là sự đảm bảo về độ bền ẩm và linh hoạt; gạch không nung là lời giải cho sự mát mẻ, yên tĩnh và bền vững về kết cấu.

Đước Việt luôn sẵn sàng đồng hành cùng gia chủ từ khâu bóc tách chi tiết kỹ thuật, lựa chọn vật tư cho đến khi bàn giao chìa khóa trao tay. Một ngôi nhà bền vững không chỉ bắt đầu từ một bản vẽ đẹp, mà bắt đầu từ những viên gạch được đặt đúng vị trí bằng kỹ thuật chuẩn xác nhất.



Tham gia nhóm THIẾT KẾ NHÀ Ở - BIỆT THỰ - CĂN HỘ để cập nhật thêm những thông tin mới nhất về xu hướng thiết kế và những thông tin thú vị khác!


Những dịch vụ Đước Việt Architecture & Construction cung cấp bao gồm:

- Tư vấn, thiết kế kiến trúc công trình:

- Xây dựng trọn gói công trình: nhà phố, biệt thự, văn phòng,...

- Thiết kế - thi công trọn gói Nội Thất: nhà phố, biệt thự, văn phòng...

- Thiết kế ý tưởng thiết kế kiến trúc, lên hồ sơ mặt bằng công năng và triển khai concept các dự án.


CÔNG TY TNHH TƯ VẤN THIẾT KẾ VÀ XÂY DỰNG ĐƯỚC VIỆT

🌐Website: Duocviet-ac.com

☎️ Điện thoại tư vấn, khảo sát: 0909.846.159 hoặc 0943.578.019

🧰 Địa chỉ: Tầng 2 - Toà nhà The Root, số 29A Cao Thắng, Phường Bàn Cờ, HCM (Quận 3 cũ)


Bình luận


bottom of page